• О'zbek

Uzbekistan2030.uz

"TARAQQIYOT STRATEGIYASI"
  MARKAZI
"Taraqqiyot Strategiyasi" markazi

O‘ZBEKISTONNING TASHQI SIYOSAT YO‘NALISHIDAGI FAOLIYATI – DIQQAT MARKAZIDA

Joriy yilning 31-may kuni “Taraqqiyot strategiyasi” markazi tashabbusi bilan “O‘zbekistonning yangi, pragmatik va faol tashqi siyosati” mavzusida xalqaro davra suhbati tashkil etildi.

Tadbirda “Taraqqiyot strategiyasi” markazi, Prezident huzuridagi Strategik va mintaqalararo tadqiqotlar instituti, Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi, Tashqi ishlar vazirligining Xalqaro munosabatlar bo‘yicha axborot-tahliliy markazi va Markaziy Osiyo xalqaro instituti ekspert-siyosatchilari hamda xalqaro tadqiqotchilar ishtirok etishdi.

Tadbirda so‘zga chiqqanlar tomonidan Harakatlar strategiyasi doirasida O‘zbekistonning xalqaro munosabatlarning teng huquqli subekti sifatidagi o‘rni va rolini oshirish, xalqaro nufuzini mustahkamlash, rivojlangan demokratik davlatlar qatoriga kirish, mamlakatning yon-atrofida xavfsizlik, barqarorlik va ahil qo‘shnichilik muhitini shakllantirish, Tashqi ishlar vazirligi va diplomatik vakolatxonalar faoliyatini tubdan isloh qilish, xorijdagi fuqarolarning huquq va manfaatlarini himoya qilish tizimi samaradorligini oshirish hamda xorijiy davlatlar bilan savdo-iqtisodiy, investitsiyaviy va madaniy-gumanitar aloqalarni rivojlantirish sohalarida so‘nggi to‘rt yarim yil davomida bir qator muhim va samarali islohotlar amalga oshirilgani ta'kidlab o‘tildi.

Jumladan, “Taraqqiyot strategiyasi” markazi bo‘lim boshlig‘i Farrux Hakimov o‘z chiqishida O‘zbekistonning Markaziy Osiyo mamlakatlariga nisbatan ochiq va amaliy siyosati natijasida erishilgan yutuqlarga alohida to‘xtalib o‘tdi.

— So‘nggi yillarda O‘zbekistonning yangi, pragmatik va faol tashqi siyosati natijasida Markaziy Osiyo davlatlari o‘rtasida mintaqaviy hamkorlik jadallashib, savdo-iqtisodiy aloqalari yaxshilandi. Xususan, O‘zbekistonning Markaziy Osiyo davlatlari bilan o‘zaro savdo aylanmasi 2019-yilda 5,2 milliard AQSh dollariga chiqdi, 2020-yilda esa global pandemiyaga qaramay, bu ko‘rsatkich 5 milliard AQSh dollarinii tashkil etdi.

O‘zbekiston rahbariyati mintaqaviy hamkorlikka sodiqligini global pandemiyaning dastlabki davridanoq yana bir bor namoyish etdi va Markaziy Osiyoda COVID-19 ga qarshi birgalikda kurashish tashabbusini ilgari surdi. Xususan, mintaqa davlatlari o‘rtasida pandemiya oqibatlarini bartaraf etish yuzasidan tajriba almashish va insonparvarlik yordamlarini ko‘rsatish yo‘lga qo‘yildi.

Shuningdek, tadbirda ekspertlar tomonidan so‘nggi yillarda eksportni rag‘batlantirishga qaratilgan chora-tadbirlar natijasida O‘zbekistonning tashqi savdo aylanmasi 72 foizga o‘sib, 2016 yildagi 24,2 milliard AQSh dollaridan 2019 yilda 41,8 milliard dollarga yetgani qayd etib o‘tildi.

– Bugungi kunda O‘zbekiston dunyoning 193 mamlakati bilan savdo aloqalarini olib bormoqda. Bunda tashqi savdo aylanmasining eng katta hajmi Xitoy (18,1%), Rossiya Federatsiyasi (15,7%), Qozog‘iston (8,0%), Koreya Respublikasi (6,5%), Turkiya (6,0%), Germaniya ( 2,3%) va Qirg‘iziston (2,0%) hissasiga to‘g‘ri kelmoqda, – deya ta'kidladi xalqaro davra suhbatida so‘z olgan Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi yetkachi ilmiy xodimi Hasan Majidov.

Barchamizga ma'lumki, COVID-19 pandemiyasi barcha darajadagi davlatlar iqtisodiyoti uchun sinovli davr bo‘ldi. Xususan, pandemiya sabab yuzaga kelgan iqtisodiy pasayish O‘zbekistonning tashqi savdo aylanmasiga ham ta'sir ko‘rsatdi. Ushbu davrda tashqi savdo hajmi 13 foizga kamayib, 41,8 milliard dollardan 36,3 milliard dollarga tushdi, eksport va import esa bir xil darajada kamaydi. Mintaqalar bo‘yicha MDH mamlakatlari bilan savdo hajmining sezilarli pasayishi kuzatildi. Aynan eksport 34 foizga, import esa atigi 6 foizga kamaygan.

Shu bilan birga, davra suhbatida iqtisodchi tadqiqotchilar tomonidan O‘zbekiston ulkan eksport salohiyatiga ega mamlakat ekani ta'kidlandi. Jumladan, O‘zbekistonning barcha mahsulotlarini eksport qilish uchun eng katta potentsialga ega bozorlar Xitoy, Rossiya Federatsiyasi va Turkiya hisoblanadi. Bugungi kunda Xitoyga 674,1 million, Rossiyaga 605 million, Turkiyaga 457 million va Qozog‘istonga 372 million dollarli qo‘shimcha eksportni amalga oshirish imkoniyati mavjud.

Shuningdek, qizg‘in bahs va munozaralar tarzida o‘tgan davra suhbati davomida ishtirokchilar tomonidan “Markaziy Osiyo mintaqaviy tartibini shakllantirishda — O‘zbekistonning roli”, “O‘zbekistonning dunyo davlatlari bilan savdo-iqtisodiy aloqalarini rivojlantirish”, “O‘zbekistonning mintaqaviy siyosati, mintaqaviy xavfsizlik va barqaror rivojlanishni ta'minlash” hamda “O‘zbekistonning Yevropa Ittifoqi bilan hamkorligi” kabi mavzulardagi ma'ruzalar muhokama qilinib, tegishli taklif va tavsiyalar ishlab chiqildi.

Tadbir yakunida tashqi siyosat yo‘nalishida faoliyat olib borayotgan tadqiqotchi mutaxassislar bilan bu kabi tadbirlarni doimiy ravishda o‘tkazib borilishini yo‘lga qo‘yish hamda to‘plangan tajribalarni amaliyotga keng joriy etishga kelishib olindi.

      “Taraqqiyot strategiyasi” markazi
Axborot xizmati